Mulshi Dam | Pune | Water supply | मुळशी धरणातून पुण्याला पाणी मिळणे राहणार स्वप्न! 

पुणे.  पुणे शहराच्या लोकसंख्येनुसार शहराला  पाणीपुरवठ्यासाठी मिळालेले पाणी अपुरे आहे.  शहराची 18.58 टीएमसी पाण्याची गरज आहे.  त्यातच आता 34 गावांचा महापालिका हद्दीत समावेश झाला आहे.  शहराला सध्या 14.48 टीएमसी पाण्याची परवानगी असली तरी आगामी काळातील पाण्याची गरज पाहता मुळशी जलाशयातून पालिकेला पाच टीएमसी पाणी मिळणे गरजेचे झाले आहे.  त्यानुसार महापालिका मुख्य सभेने प्रस्ताव मान्य करून हा प्रस्ताव राज्य सरकारच्या पाटबंधारे विभागाकडे पाठवला आहे. मात्र गेल्या 5-6 महिन्यापासून पाटबंधारे विभागाने याबाबत कुठलीही हालचाल केलेली नाही. त्यामुळे पुण्याला मुळशी धरणातून पाणी मिळणे हे फक्त स्वप्नच राहणार आहे, असे म्हटले जात आहे. याकडे पालकमंत्री अजित पवार यांनीच लक्ष देणे गरजेचे झाले आहे.

पुणे महानगरपालिका पुणे शहराला तसेच ५ किमीच्या परिघात येणाऱ्या गावांना पाणीपुरवठा करते.  त्यासाठी महापालिका खडकवासला प्रकल्पातील खडकवासला, पानशेत, वरसगाव आणि टेमघर या चार जलाशयातून पाणीपुरवठा केला जातो.  या 4 धरणांमधून नगरपालिकेकडून 11.50 टीएमसी पाणी मंजूर आहे.  गेल्या वर्षीपासून भामाखेड धरणातून २.६४ टीएमसी पाण्याची आवक होत आहे.  तसेच पवना धरणातून ०.३४ टीएमसी पाण्याची आवक होत आहे.  सध्या एकूण 14.48 टीएमसी पाण्याची आवक होत आहे.  मात्र प्रत्यक्षात पुण्याची गरज १८.५८ टीएमसी आहे.  तसेच नुकतेच राज्य शासनाच्या सूचनेनुसार 34 गावांचा महापालिका हद्दीत समावेश करण्यात आला आहे.  या गावांची लोकसंख्या १० लाखांपर्यंत आहे.  त्यामुळे त्याचा बोजा पालिकेवर पडणार आहे.  त्यामुळे पालिकेला अतिरिक्त पाण्याची गरज आहे.

  खडकवासला प्रकल्पातून शहरासह जिल्ह्यातील 22 ग्रामपंचायतींना पाणीपुरवठा केला जातो.  2005 मध्ये खडकवासला प्रकल्पातून शहरासाठी 11.50 टीएमसी पाण्याचा कोटा शासनाच्या उच्चस्तरीय समितीने मंजूर केला होता.  त्यानंतर शहराला तेवढेच पाणी मिळत आहे.  शहराची लोकसंख्या वाढत असताना.  यासोबतच महानगरपालिका हद्दीत गावांचाही समावेश करण्यात येत आहे.  त्यामुळे पालिकेकडून वाढीव पाण्याची मागणी सातत्याने होत होती.  मात्र पाण्याचा कोटा वाढविण्यात आलेला नाही.  त्यामुळे पालिकेला त्रासाला सामोरे जावे लागत आहे.  त्यामुळे आता पुणे शहरासाठी पाण्याचा तिसरा स्त्रोत उपलब्ध होणार असल्याचे पालिकेचे म्हणणे आहे.  खडकवासला व भामासखेडला पूर्वीचे पाणी येत आहे.  मुळशीतून 5 टीएमसी पाणी मिळाले तर, शहर व परिसरातील गावांची पाण्याची तहान भागणार आहे.

 महापालिका प्रशासनाच्या प्रस्तावानुसार लोकसंख्या वाढली की त्यानुसार पाण्याची गरजही वाढणार आहे.  त्यामुळे प्रशासनाने पाण्याची गरज पाहून पाण्यासंबंधीचे प्रस्ताव तयार केले आहेत.  यामध्ये 2021-22 साठी 20.07 टीएमसी आणि 2031-32 साठी 23.34 टीएमसी पाणी आरक्षित करण्याचा प्रस्ताव तयार करण्यात आला आहे.  कारण राखीव पाण्यापेक्षा जास्त पाणी घेतल्यास पाटबंधारे विभागाकडून पाण्याच्या दुप्पट दर आकारला जातो.  त्याचा बोजा पालिकेवरच पडतो.  त्यामुळे सद्यस्थितीत मुळशीला पाच टीएमसी पाणी मिळणे आवश्यक आहे.  हे पाणी उपलब्ध झाल्यास टंचाईच्या काळात शहरावर जलसंकट निर्माण होणार नाही, असे महापालिका प्रशासनाचे म्हणणे आहे.

त्यानुसार महापालिका मुख्य सभेने प्रस्ताव मान्य करून हा प्रस्ताव राज्य सरकारच्या पाटबंधारे विभागाकडे पाठवला आहे. मात्र गेल्या 5-6 महिन्यापासून पाटबंधारे विभागाने याबाबत कुठलीही हालचाल केलेली नाही. त्यामुळे पुण्याला मुळशी धरणातून पाणी मिळणे हे फक्त स्वप्नच राहणार आहे, असे म्हटले जात आहे. याकडे पालकमंत्री अजित पवार यांनीच लक्ष देणे गरजेचे झाले आहे.