Pune Water Tanker OTP System | पुण्यात टँकरच्या काळाबाजाराला आळा घालणारी OTP सिस्टीम प्रत्यक्षात सुरू कधी होणार?
| सहा महिन्यांपूर्वी महापालिकेची घोषणा; सूस-म्हाळुंगे वगळता अन्यत्र अंमलबजावणी नसल्याचा सजग नागरिक मंचाचा आरोप
Pune News – The Karbhari News Service – पुणे शहरातील पाणी टँकरच्या व्यवहारात पारदर्शकता आणून संभाव्य काळाबाजार, बोगस नोंदी आणि पाण्याच्या अपहाराला आळा घालण्यासाठी पुणे महापालिकेने सहा महिन्यांपूर्वी गाजावाजा करून जाहीर केलेली OTP (वन-टाइम पासवर्ड) आधारित टँकर व्यवस्थापन प्रणाली प्रत्यक्षात सुरू कधी होणार, असा सवाल सजग नागरिक मंचाचे अध्यक्ष विवेक वेलणकर यांनी उपस्थित केला आहे. सूस आणि म्हाळुंगे परिसर वगळता शहरातील अन्य भागांत ही प्रणाली अद्याप कार्यान्वित झाली नसल्याचा दावा त्यांनी केला आहे. त्यामुळे महापालिकेच्या घोषणेची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी कधी होणार, याकडे लक्ष लागले आहे. (Vivek Velankar Sajag Nagrik Manch)
पुणे महापालिकेच्या पाणीपुरवठा व्यवस्थेत पारदर्शकता आणण्यासाठी आणि टँकरच्या माध्यमातून होणाऱ्या पाणीपुरवठ्यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी OTP आधारित यंत्रणा सुरू करण्याची घोषणा करण्यात आली होती. पाषाण, बाणेर, म्हाळुंगे, बालेवाडी यांसह शहरातील विविध भागांत ही प्रणाली लागू करण्यात येणार असल्याचे त्यावेळी सांगण्यात आले होते. मात्र, सहा महिने उलटूनही या योजनेची अपेक्षित अंमलबजावणी झालेली नसल्याचे वेलणकर यांनी आयुक्तांना दिलेल्या निवेदनात म्हटले आहे.
| टँकरच्या प्रत्येक फेरीची OTP द्वारे पडताळणी
प्रस्तावित प्रणालीमध्ये पाणी टँकरने निर्धारित ठिकाणी, म्हणजेच संबंधित सोसायटीत किंवा परिसरात पाणी पोहोचवल्यानंतर ग्राहकाला मिळणाऱ्या OTP द्वारे पाणी वितरणाची नोंद प्रमाणित केली जाणार आहे. टँकरचालकाने पाणी खाली करण्यापूर्वी संबंधित नागरिकाला किंवा सोसायटीला एसएमएसद्वारे OTP पाठवला जाईल. हा OTP प्रणालीमध्ये नोंदविल्यानंतरच संबंधित टँकरची फेरी पूर्ण झाल्याचे ग्राह्य धरले जाणार आहे.
या प्रक्रियेमुळे टँकर प्रत्यक्षात संबंधित ठिकाणी पोहोचला आहे की नाही, याची पडताळणी करणे शक्य होईल. तसेच, प्रत्यक्ष पाणीपुरवठा न करताच फेऱ्यांची नोंद करणे, वेळेवर पाणी न पोहोचवणे किंवा पाण्याच्या वितरणात अनियमितता होणे यांसारख्या प्रकारांना आळा घालण्यास मदत होऊ शकते. टँकरच्या प्रत्येक फेरीची नोंद ग्राहकाच्या पडताळणीशी जोडली गेल्याने संपूर्ण व्यवस्थेत उत्तरदायित्व वाढण्याची अपेक्षा आहे.
| घोषणा शहरासाठी; अंमलबजावणी मात्र मर्यादित?
महापालिकेने ही प्रणाली पाषाण, बाणेर, म्हाळुंगे आणि बालेवाडीसह शहरातील विविध भागांत लागू करण्याचे जाहीर केले होते. मात्र, सूस आणि म्हाळुंगे परिसर वगळता अन्यत्र ही यंत्रणा कार्यान्वित करण्यात आलेली नसल्याचे वेलणकर यांनी निदर्शनास आणले आहे. त्यामुळे केवळ घोषणा करून न थांबता संपूर्ण शहरातील टँकर पॉइंटवर ही प्रणाली तातडीने लागू करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
पाणी टँकरच्या माध्यमातून होणाऱ्या पुरवठ्याची नोंद अचूक असणे, प्रत्यक्ष वितरणाची खातरजमा होणे आणि नागरिकांना मिळणाऱ्या पाण्याबाबत पारदर्शकता राहणे आवश्यक आहे. OTP प्रणालीचा उद्देशही हाच असताना तिची अंमलबजावणी मर्यादित भागांतच राहिल्यास या यंत्रणेचा अपेक्षित फायदा शहरातील सर्व नागरिकांना मिळणार कसा, असा प्रश्न या निमित्ताने उपस्थित होत आहे.
| पाणी कपातीच्या पार्श्वभूमीवर टँकरवरील अवलंबित्व वाढण्याची शक्यता
पुणे शहरात पाणी कपातीच्या पार्श्वभूमीवर आगामी काळात टँकरच्या पाण्याची मागणी वाढण्याची शक्यता आहे. अशा परिस्थितीत नागरिकांना पाण्यासाठी टँकरवर अधिक अवलंबून राहावे लागू शकते. मागणी वाढत असताना टँकरच्या व्यवहारांवर प्रभावी नियंत्रण नसल्यास नागरिकांची आर्थिक लूट होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
त्यामुळे टँकरच्या प्रत्येक फेरीची नोंद, पाणी पोहोचल्याची खातरजमा आणि वितरण प्रक्रियेवरील नियंत्रण यासाठी OTP प्रणाली महत्त्वाची ठरू शकते. ही यंत्रणा शहरातील सर्व टँकर पॉइंटवर कार्यान्वित केल्यास पाणीपुरवठ्याच्या व्यवहारात पारदर्शकता आणण्याच्या प्रयत्नांना बळ मिळू शकते.
| महापालिका आयुक्तांकडे तातडीच्या अंमलबजावणीची मागणी
सजग नागरिक मंचाचे अध्यक्ष विवेक वेलणकर यांनी पुणे महापालिका आयुक्तांना निवेदन देऊन OTP आधारित टँकर व्यवस्थापन प्रणालीच्या अंमलबजावणीबाबत प्रश्न उपस्थित केला आहे. सहा महिन्यांपूर्वी जाहीर केलेली ही यंत्रणा प्रत्यक्षात संपूर्ण शहरात कधी सुरू होणार, याबाबत महापालिकेने स्पष्टता द्यावी, अशी अपेक्षा या निवेदनातून व्यक्त करण्यात आली आहे.
पाणी कपातीच्या काळात टँकरच्या पाण्याची मागणी वाढण्यापूर्वीच ही प्रणाली सर्वत्र लागू करणे आवश्यक आहे. त्यामुळे महापालिका प्रशासन या मागणीची दखल घेऊन OTP प्रणालीच्या अंमलबजावणीसाठी ठोस पावले उचलणार का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
COMMENTS